Waarom gaf God de mens heerschappij over de aarde?

God gaf de mens het gezag om over de aarde te heersen en goed voor Zijn schepping te zorgen. Adam en Eva mochten de dieren en de natuur beheren en genieten van alles wat God had gemaakt. Ze kregen dus niet alleen een prachtige plek om te wonen, maar ook een belangrijke verantwoordelijkheid. God had de mens niet geschapen om een slaaf van de aarde te zijn, maar om vanuit Zijn zegen over de schepping te regeren.

Deze opdracht vinden we al in het eerste hoofdstuk van de Bijbel. Nadat God Adam en Eva naar Zijn eigen beeld had geschapen, zegende Hij hen. Ze mochten kinderen krijgen, de aarde bevolken en over de schepping heersen. Maar wat betekende dat precies? Hoe moesten Adam en Eva hun gezag gebruiken en hoe zag het leven eruit dat God oorspronkelijk voor hen had bedoeld?

God zegende de mens met heerschappij

In Genesis 1 lezen we hoe God de hemel en de aarde maakte. Hij schiep de planten en bomen, de vissen in de zee, de vogels in de lucht en de dieren op het land. Toen alles klaar was, maakte Hij op de zesde dag de mens naar Zijn eigen beeld. Adam en Eva kregen een bijzondere plaats binnen de schepping. God gaf hun namelijk het gezag om over alles wat Hij had gemaakt te heersen.

In Genesis 1:28 lezen we dat God hen zegende en zei:

Wees vruchtbaar, word talrijk, vervul de aarde en onderwerp haar. (Genesis 1:28)

God gaf Adam en Eva dus twee belangrijke opdrachten. Ze mochten kinderen krijgen en de aarde bevolken, maar daarnaast moesten ze ook over de schepping heersen. Ze kregen gezag over de dieren en de aarde. Daarmee gaf God hun een bijzondere positie. De mens hoefde niet onderworpen te zijn aan de dieren of de natuur, maar mocht daar juist namens God gezag over uitoefenen.

Het bijzondere is dat God deze opdracht gaf voordat er zonde in de wereld was. Heerschappij was dus geen gevolg van de zondeval, maar hoorde vanaf het begin bij Gods goede plan. God had de mens niet geschapen om machteloos op aarde te leven. Hij wilde juist dat Adam en Eva verantwoordelijkheid zouden dragen en met wijsheid zouden regeren.

Dat betekende natuurlijk niet dat God Zelf geen gezag meer had over de aarde. Hij bleef de Schepper en de allerhoogste Koning. Adam en Eva hadden hun macht niet zelf verdiend, maar van Hem ontvangen. Daarom was het belangrijk dat ze hun gezag gebruikten zoals God het had bedoeld. Ze mochten over de aarde heersen, maar moesten daarbij wel gehoorzaam blijven aan hun Schepper.

Wat betekent heersen over de schepping?

Wanneer je het woord 'heersen' hoort, denk je misschien aan een koning die over zijn land regeert. Of aan een leider die belangrijke beslissingen neemt en veel macht heeft. Soms denken we bij heersen ook aan mensen die hun macht misbruiken. Denk bijvoorbeeld aan een dictator die anderen onderdrukt. Maar dat was natuurlijk niet wat God bedoelde toen Hij Adam en Eva het gezag over de aarde gaf.

In de oorspronkelijke Hebreeuwse tekst van Genesis 1:26-28 staat het woord radah. Dit betekent 'heersen', 'regeren' of 'gezag uitoefenen'. God gaf Adam en Eva dus werkelijk de macht om over de schepping te regeren. De mens kreeg een hogere positie dan de dieren en mocht leidinggeven over alles wat God aan hem had toevertrouwd.

David schrijft hierover:

U doet hem heersen over de werken van Uw handen, U hebt alles onder zijn voeten gelegd. (Psalm 8:7)

In Psalm 8 verwondert David zich over de bijzondere plaats die God aan de mens heeft gegeven. Wanneer hij naar de hemel, de maan en de sterren kijkt, beseft hij hoe groot God is. Toch heeft God de mens met eer en glorie gekroond en hem het gezag gegeven over Zijn schepping. David noemt daarbij de schapen, de runderen, de wilde dieren, de vogels en de vissen. Al deze dieren zijn door God gemaakt, maar de mens heeft het gezag gekregen om over hen te heersen.

Toch betekende dit niet dat Adam en Eva zomaar alles mochten doen wat ze wilden. Ze waren naar Gods beeld geschapen en hadden een rechtvaardig karakter. Ze waren niet hebzuchtig of egoïstisch en hadden geen verlangen om hun macht te misbruiken. God wilde dat ze goed voor de schepping zouden zorgen en alles op de juiste manier zouden onderhouden.

Je kunt dit vergelijken met een goede koning. Een goede koning denkt niet alleen aan zichzelf, maar zorgt ook voor de mensen en het land waarover hij regeert. Hij wil dat zijn volk veilig is, dat er voldoende voedsel is en dat iedereen goed wordt behandeld. Op dezelfde manier wilde God dat Adam en Eva hun gezag met wijsheid zouden gebruiken.

Heerschappij betekende dus niet alleen dat de mens een belangrijke positie had gekregen. God had Adam en Eva ook de verantwoordelijkheid gegeven om goed voor Zijn schepping te zorgen.

Adam kreeg de opdracht om de hof van Eden te onderhouden

In Genesis 2 lezen we hoe Adam zijn gezag mocht gebruiken. God had een prachtige tuin gemaakt waarin allerlei bomen en planten groeiden. Een rivier stroomde door de tuin en zorgde voor voldoende water. Er groeiden vruchtbare bomen waarvan Adam mocht eten. In deze prachtige omgeving plaatste God hem en gaf Hij hem een duidelijke opdracht.

De HEERE God nam de mens, en zette hem in de hof van Eden om die te bewerken en te onderhouden. (Genesis 2:15)

Adam kreeg dus werk te doen. Hij mocht niet alleen genieten van de tuin, maar moest deze ook verzorgen. Denk bijvoorbeeld aan het onderhouden van bomen en planten en ervoor zorgen dat de tuin goed verzorgd bleef. God had alles geschapen, maar gaf Adam de verantwoordelijkheid om goed om te gaan met wat Hij had gemaakt.

Stel je eens voor hoe bijzonder dat moet zijn geweest. Adam woonde in een prachtige tuin waar overal gezonde bomen en planten groeiden. Hij kon genieten van de natuur, de dieren en het heerlijke voedsel dat God had gegeven. Tegelijkertijd mocht hij zijn tijd gebruiken om de tuin te verzorgen. Zijn werk was geen straf en hij hoefde zich niet uit te putten om voldoende voedsel te krijgen. Hij mocht werken vanuit de zegen die God hem had gegeven.

Hier ontdekken we iets belangrijks. Soms denken mensen dat werken pas is ontstaan na de zondeval. In Genesis 3 lezen we namelijk dat Adam voortaan hard moest zwoegen om voedsel te krijgen. Maar Adam had al vóór de zondeval werk gekregen. Werken hoorde dus vanaf het begin bij Gods goede plan. Het grote verschil was dat Adam toen nog niet te maken had met de vloek, zware arbeid en de moeilijke omstandigheden die later zouden ontstaan.

Adam kreeg bovendien nog een andere bijzondere taak. In Genesis 2:19-20 lezen we dat God de dieren bij hem bracht, zodat hij hun namen kon geven. God had de dieren geschapen, maar liet Adam zelf bepalen hoe ze zouden heten. Hiermee zien we opnieuw dat God de mens niet alleen een belangrijke positie had gegeven, maar hem ook de ruimte gaf om zijn verantwoordelijkheid uit te voeren.

God had de aarde al voorzien van overvloed

Wat het leven van Adam en Eva zo bijzonder maakte, was dat God al in hun behoeften had voorzien. Voordat Hij de mens schiep, had Hij de aarde vruchtbaar gemaakt. Er groeiden allerlei planten en bomen die voedsel konden geven. Adam en Eva hoefden dus niet eerst zelf voor alles te zorgen. God had al een prachtige plek voor hen klaargemaakt.

In Genesis 1:29 lezen we dat God hun de zaaddragende gewassen en bomen met zaaddragende vruchten als voedsel gaf. Ook vertelde Hij in Genesis 2:16 dat Adam vrij mocht eten van de bomen in de tuin, behalve van de boom van de kennis van goed en kwaad. Er was dus al voldoende voedsel aanwezig voordat Adam met zijn werk begon.

Denk eens aan het verschil tussen Adam en een boer die tegenwoordig een stuk onvruchtbare grond moet bewerken. Zo'n boer moet misschien eerst stenen verwijderen, de grond geschikt maken, zaaien en water geven. Vervolgens moet hij afwachten of er een goede oogst komt. Adam hoefde niet op die manier te beginnen. God had hem namelijk al in een vruchtbare tuin geplaatst, waar allerlei bomen groeiden die voedsel gaven.

Dat betekende niet dat Adam niets hoefde te doen. Hij had nog steeds de verantwoordelijkheid om de tuin te onderhouden. Maar hij hoefde niet bang te zijn dat er onvoldoende voedsel zou zijn. God had hem al gezegend met alles wat hij nodig had. Adam mocht daarvan genieten en tegelijkertijd goed zorgen voor wat God hem had toevertrouwd.

Hierin zien we hoe goed Gods oorspronkelijke plan was. De mens was niet geschapen om voortdurend te moeten worstelen om in leven te blijven. Hij mocht genieten van Gods overvloed, een persoonlijke relatie met Hem hebben en zijn werk doen zonder het zware zwoegen dat later door de zondeval zou ontstaan.

Door de zondeval veranderde het leven van de mens

Helaas bleven Adam en Eva niet gehoorzaam aan God. Hij had hun verteld dat ze niet mochten eten van de boom van de kennis van goed en kwaad. Toch kozen ze ervoor om dit wel te doen. Daardoor kwam de zonde in hun leven en veranderde hun situatie volledig.

Een van de gevolgen was dat de aardbodem werd vervloekt. God zei tegen Adam:

(...) is de aardbodem omwille van u vervloekt; met zwoegen zult u daarvan eten. (Genesis 3:17)

Voor de zondeval mocht Adam een prachtige, vruchtbare tuin onderhouden. Maar na zijn ongehoorzaamheid werd het veel moeilijker om voldoende voedsel te krijgen. De aardbodem zou dorens en distels voortbrengen en Adam zou in het zweet van zijn gezicht zijn brood eten (Genesis 3:18-19). Het werk dat eerst zonder de gevolgen van de vloek kon worden gedaan, werd daardoor veel zwaarder.

Dit laat zien hoe groot de gevolgen van de zondeval waren. De mens had van God het gezag over de aarde gekregen, maar kreeg nu te maken met een vervloekte aardbodem en moeilijke omstandigheden. Hij moest hard werken om voldoende voedsel te krijgen en zou uiteindelijk sterven. Dat was niet het leven dat God oorspronkelijk voor Adam en Eva had bedoeld. Hij had hen juist geschapen om vanuit Zijn zegen over de aarde te heersen.

Gelukkig is de zondeval niet het einde van Gods plan. Jezus Christus is naar de aarde gekomen om ons te verlossen van de zonde en de relatie met onze hemelse Vader te herstellen. Door Hem mogen wij opnieuw ontdekken welke zegeningen God voor Zijn kinderen heeft. Jezus heeft de weg geopend om te leven zoals God het voor ons heeft bedoeld.

Wat betekent de heerschappij over de aarde voor ons?

Wanneer we begrijpen waarom God de mens heerschappij over de aarde gaf, ontdekken we dat gezag en verantwoordelijkheid bij elkaar horen. Adam en Eva hadden een bijzondere positie gekregen, maar moesten ook goed zorgen voor alles wat God hun had gegeven. Ze mochten genieten van de prachtige tuin, maar moesten deze tegelijkertijd onderhouden.

Dat is ook voor ons belangrijk. God heeft ons allerlei dingen gegeven waarvoor wij verantwoordelijkheid mogen dragen. Denk bijvoorbeeld aan onze bezittingen, ons werk, de dieren en de omgeving waarin we leven. Wanneer je ergens verantwoordelijk voor bent, is het belangrijk dat je er goed mee omgaat. Stel dat je een tuin hebt. Dan kun je genieten van de bloemen, planten en bomen, maar je moet deze ook verzorgen. Anders zal de tuin uiteindelijk verwaarloosd raken.

Hetzelfde geldt voor andere verantwoordelijkheden. Wanneer je leidinggeeft aan mensen, is het niet de bedoeling dat je jouw positie gebruikt om anderen te onderdrukken. Je mag juist goed voor hen zorgen en hen op de juiste manier behandelen. En wanneer God je bepaalde bezittingen of mogelijkheden heeft gegeven, mag je daar dankbaar voor zijn en er verstandig mee omgaan.

Daarbij mogen we nooit vergeten dat God boven alles staat. Hij is de Schepper en de allerhoogste Koning. Alles wat wij hebben, is uiteindelijk van Hem afkomstig. Daarom mogen wij onze verantwoordelijkheden uitvoeren op een manier die bij Zijn wil past.

In deze Bijbelstudie hebben we ontdekt dat God de mens vanaf het begin een bijzondere positie heeft gegeven. Adam en Eva mochten over de schepping heersen, genieten van Gods overvloed en de aarde goed onderhouden. Door de zondeval veranderde hun leven, maar Gods oorspronkelijke bedoeling laat ons zien hoe goed Hij de mens had geschapen.

God heeft de mens niet geschapen om een slaaf van de aarde te zijn, maar om vanuit Zijn zegen over de schepping te heersen. Hij gaf ons gezag en verantwoordelijkheid, zodat wij goed zouden zorgen voor alles wat Hij aan ons heeft toevertrouwd.